Alıcısı açıklanmayan bütçe ödemesi 3,2 milyar liraya çıktı
Gün içinde başka başlıklar öne çıkarken, bütçedeki adı belirsiz bir ödeme kalemi sessizce büyüdü. Ocak-ekim döneminde 3 milyar 214 milyon liraya ulaşan bu harcama, kamu kaynağının nasıl izlendiği sorusunu gündeme getiriyor.
Takvim ocaktan ekime ilerlerken, merkezi bütçeden “kâr amacı gütmeyen diğer kuruluşlar” başlığı altında yapılan transferlerin toplamı 3 milyar 214 milyon liraya çıktı. Geçen yılın aynı on ayında bu tutar 1 milyar 113 milyon liraydı. Böylece alıcısı açıklanmayan bu kalemde yıllık artış yüzde 188,9 olarak kayda geçti.
Rakamın dikkat çekici yanı yalnızca büyüklüğü değil, bütçe sınıflandırmasındaki karşılığı. Harcama belirli bir başlık altında gösteriliyor; ancak haberde bu başlık içindeki kuruluşların adlarının tek tek açıklanmadığı belirtiliyor. Dolayısıyla kamuoyu toplam tutarı görebiliyor, fakat bu toplamın hangi kuruluşlara ne ölçüde aktarıldığını aynı açıklıkla izleyemiyor.
Aynı dönemin genel tablosu, kalemin neden gözden kaçmaması gerektiğini daha iyi gösteriyor. Kâr amacı gütmeyen kuruluşlara yapılan transferlerin toplamı ocak-ekim arasında 326,7 milyar liraya ulaştı. Bunun 289,2 milyar lirası afet riski altındaki alanların dönüşüm giderleri olarak kaydedildi; bu kalem 2025’in ilk on ayında 12 milyar 347 milyon liraydı.
Bu büyük toplamın içinde, kuruluş adları açıklanmayan “diğer” kalemindeki artış ayrı bir izleme ihtiyacı doğuruyor. Üstelik aynı haber, “dernek, birlik, kurum, kuruluş, sandık vb.” başlığı altındaki transferlerin yüzde 26,6 azalarak 3 milyar 122 milyon liradan 2 milyar 292 milyon liraya indiğini aktarıyor. Bir kalem yükselirken diğerinin gerilemesi, bütçe harcamalarını yalnızca toplamlar üzerinden okumanın yeterli olmadığını hatırlatıyor.
Burada bir usulsüzlük olduğu sonucuna varmak için elde veri yok; haberde böyle bir iddia da yer almıyor. Ancak kamu kaynağının izlenebilir olması, harcamanın meşru olup olmadığına ilişkin peşin hüküm değil, hesap verebilirliğin temel koşulu. Alıcısı açıklanmayan bir alt kalemde tutarın bir yılda neredeyse üç katına yaklaşması, en azından bu sınıflandırmanın nasıl oluştuğunu sormayı gerektiriyor.
Zaman çizelgesi de önemli: 2025’in ocak-ekim döneminde 1 milyar 113 milyon lira olan tutar, 2026’nın aynı döneminde 3 milyar 214 milyon liraya çıktı. Bu karşılaştırma, tek bir ayın oynaklığından değil, on aylık birikimli harcamadan söz edildiğini gösteriyor. Haberdeki oran ve tutarlar, değişimin bütçe takviminde uzun bir döneme yayıldığını ortaya koyuyor.
Günün sonunda önümüzde duran soru, yalnızca “ne kadar harcandı?” değil, bu toplamın nasıl denetlenebildiği. Bütçe verisi artışı ve kategoriyi gösteriyor; fakat kuruluş adlarının tek tek açıklanmadığı bilgisi, okurun harcamanın dağılımını takip etmesini sınırlıyor. Kamu parasında rakamı görmek ilk adım; o rakamın alıcısını ve gerekçesini izleyebilmek de hesabın tamamlanmasıdır.
Bu köşe, Dakika Dakika yazı işlerinin gün içinde yayımlanan haberlere dayanan değerlendirmesidir; haberlerde yer almayan bilgi içermez.

